Skreślenie z listy studentów nie zawsze oznacza definitywne zakończenie edukacji. Następuje w drodze decyzji administracyjnej, więc studentowi przysługują prawne środki jej zakwestionowania.
Kiedy uczelnia może skreślić studenta z listy studentów?
Podstawy skreślenia określa art. 108 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Przepis rozróżnia dwie grupy sytuacji: takie, w których uczelnia ma obowiązek skreślić studenta z listy (przesłanki obligatoryjne), oraz takie, w których może skreślić studenta, ale nie ma takiego obowiązku (przesłanki fakultatywne).
Sytuacje, w których uczelnia ma obowiązek skreślić studenta z listy to:
- niepodjęcie studiów,
- rezygnacja ze studiów,
- niezłożenie w terminie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego,
- prawomocne ukaranie karą dyscyplinarną wydalenia z uczelni.
Uczelnia może jednak skreślić studenta z listy w przypadku:
- braku udziału w obowiązkowych zajęciach,
- braku postępów w nauce,
- nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie,
- niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów.
Nie każde niezaliczenie semestru musi oznaczać skreślenie
Jeżeli podstawą skreślenia studenta z listy jest przykładowo niezaliczenie semestru lub brak postępów w nauce, istotne jest ustalenie nie tylko tego, czy dana okoliczność rzeczywiście wystąpiła, ale również, dlaczego organ zdecydował o skreśleniu studenta z listy.
Fakultatywny charakter decyzji pozwala organowi uwzględnić okoliczności konkretnej sprawy, w tym sytuacje nadzwyczajne, które uniemożliwiły studentowi wywiązanie się z obowiązków, ale nie pozwala na decyzję dowolną.
Czy od skreślenia z listy studentów można się odwołać?
Od decyzji wydanej w pierwszej instancji przysługuje odwołanie albo gdy decyzję wydał rektor, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego wnosi się je za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję, w terminie 14 dni od jej doręczenia. Który środek przysługuje, wskazuje pouczenie w decyzji.
Co powinno znaleźć się w odwołaniu?
Odwołanie w postępowaniu administracyjnym nie wymaga co do zasady szczegółowego uzasadnienia. Zgodnie z art. 128 KPA wystarczy, aby wynikało z niego, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji.
W zależności od charakteru sprawy znaczenie mogą mieć przykładowo:
- błędne ustalenie, że wystąpiła przesłanka stanowiąca podstawę skreślenia,
- nieuwzględnienie istotnych okoliczności przedstawionych przez studenta,
- nieprawidłowa ocena zgromadzonego materiału,
- naruszenie zasad prowadzenia postępowania,
- niewystarczające uzasadnienie rozstrzygnięcia.
Czy trudna sytuacja osobista może mieć znaczenie?
Choroba, hospitalizacja, poważna sytuacja rodzinna czy inne zdarzenie losowe mogą mieć znaczenie szczególnie wtedy, gdy pozwalają wyjaśnić przyczynę niewywiązania się przez studenta z określonych obowiązków. Nie oznacza to jednak, że samo powołanie się na taką okoliczność automatycznie prowadzi do uchylenia decyzji. Okoliczność trzeba wykazać dokumentami.
W jakim terminie wnieść odwołanie od decyzji o skreśleniu z listy studentów?
Co do zasady odwołanie od decyzji administracyjnej wnosi się w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Terminu nie należy liczyć od chwili, w której student nieformalnie dowiedział się o planowanym skreśleniu, ale od doręczenia decyzji. Na każdym etapie postępowania student może ustanowić pełnomocnika.
Nie warto czekać z analizą decyzji do ostatniego dnia terminu.
Czy złożenie odwołania wstrzymuje skreślenie z listy studentów?
Na podstawie art. 130 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji. Istnieją jednak wyjątki, m.in. gdy decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności albo gdy podlega ona natychmiastowemu wykonaniu z mocy ustawy.
Co zrobić, jeśli odwołanie nie zostanie uwzględnione?
Ostateczna decyzja może podlegać kontroli sądu administracyjnego. Przedmiotem oceny jest jednak przede wszystkim to, czy decyzja uczelni była zgodna z obowiązującymi przepisami. Skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się w terminie 30 dni od doręczenia decyzji, za pośrednictwem organu, który ją wydał.
Postępowanie przed sądem administracyjnym nie jest więc środkiem odwoławczym, lecz sądową kontrolą działania organu.
Otrzymałem decyzję o skreśleniu z listy studentów – od czego zacząć?
Pierwszym krokiem powinno być ustalenie, dlaczego uczelnia zdecydowała o skreśleniu i czy wskazana przyczyna należy do przesłanek obligatoryjnych czy fakultatywnych. Następnie należy przeanalizować uzasadnienie decyzji, przebieg postępowania oraz dokumenty, które mogą mieć znaczenie dla sprawy.